Antalya HAGB, İstinaf ve Temyiz Başvuruları

Hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB), istinaf ve temyiz ceza yargılamasında birbirinden farklı hukuki sonuçlar doğuran kanun yolu ve karar mekanizmalarıdır.

Ceza mahkemesinden bir karar çıktıktan sonra;

• hangi kanun yolunun açık olduğu,
• başvuru süresinin ne zaman başladığı,
• kararın kesin olup olmadığı,
• HAGB kararı bulunup bulunmadığı,
• Bölge Adliye Mahkemesi kararının temyize açık olup olmadığı

somut karar üzerinden ayrı ayrı belirlenmelidir.

HAGB bakımından bu değerlendirme bugün özellikle önemlidir. Çünkü sistem 2023 ve 2025 tarihli Anayasa Mahkemesi kararlarının ardından yeniden düzenlenmiş; son olarak 7589 sayılı Kanun ile CMK m.231, 31 Temmuz 2026 itibarıyla yeniden değiştirilmiştir.

Avukat Cennet Kesici Çetinbaş
Antalya Barosu
Son güncelleme: 28 Ağustos 2026
Hukuki inceleme: Avukat Cennet Kesici Çetinbaş

Kısa Cevap: HAGB, İstinaf ve Temyiz Arasındaki Fark Nedir?

HAGB, mahkemenin sanık hakkında kurduğu hükmün kanunda öngörülen şartlar altında açıklanmasının geri bırakılmasıdır.

İstinaf, ilk derece mahkemesinin kararının Bölge Adliye Mahkemesi tarafından incelenmesini sağlayan olağan kanun yoludur.

Temyiz ise kanunen temyize açık Bölge Adliye Mahkemesi kararlarının Yargıtay tarafından hukuki denetime tabi tutulmasını sağlar.

Basit şemayla:
İlk Derece Mahkemesi → İstinaf → Bölge Adliye Mahkemesi → şartları varsa Temyiz → Yargıtay

Ancak her karar istinafa ve her Bölge Adliye Mahkemesi kararı temyize açık değildir.

HAGB Nedir ve 31 Temmuz 2026 Değişikliği

HAGB Nedir?

Hükmün açıklanmasının geri bırakılması CMK m.231’de düzenlenmektedir. 31 Temmuz 2026 itibarıyla yürürlükteki düzenlemeye göre sanığa yüklenen suç nedeniyle verilen cezanın iki yıl veya daha az süreli hapis veya adli para cezası olması hâlinde diğer kanuni şartların da bulunması durumunda HAGB kararı verilebilir.

HAGB;

• beraat değildir,
• açıklanmış ve kesinleşmiş mahkûmiyet hükmüyle aynı değildir,
• mahkemenin suçun sabit olduğuna ilişkin bir hüküm kurmasından sonra gündeme gelir.

Bu nedenle; “HAGB aldım, beraat ettim.” şeklindeki ifade hukuken doğru değildir.

31 Temmuz 2026 HAGB Değişikliği Nedir?

HAGB bakımından güncel sayfanın en önemli bölümü burası olmalıdır.

Anayasa Mahkemesi 10 Temmuz 2025 tarihli E.2024/98, K.2025/149 sayılı kararıyla CMK m.231’deki HAGB sistemine ilişkin düzenlemeleri yeniden Anayasa’ya aykırı bulmuş ve iptal hükmünün dokuz ay sonra yürürlüğe girmesine karar vermiştir. Karar 31 Aralık 2025 tarihinde yayımlanmıştır.

Bunun ardından 7589 sayılı Kanun, 31 Temmuz 2026 tarihinde yürürlüğe girerek CMK m.231’i yeniden düzenlemiştir.

Yeni düzenlemeyle HAGB kurumu devam etmektedir. Dolayısıyla Ağustos 2026 itibarıyla; “AYM HAGB’yi iptal etti, artık HAGB yok.” şeklindeki ifade güncel hukuk bakımından doğru değildir.

HAGB Şartları, Adli Sicil ve İptal Durumu

HAGB Şartları Nelerdir?

Güncel CMK m.231 kapsamında değerlendirmede başlıca;

• hükmolunan cezanın HAGB kapsamına girip girmediği,
• sanığın daha önce kasıtlı suçtan mahkûmiyetinin bulunup bulunmadığı,
• mahkemenin yeniden suç işlemeyeceğine ilişkin kanaati,
• mağdur veya kamunun zararının giderilmesi şartının bulunup bulunmadığı

incelenmelidir. Her iki yıl veya daha az hapis cezasında otomatik HAGB kararı verilmez.

HAGB Denetim Süresi Ne Kadardır?

7589 sayılı Kanun sonrasındaki güncel CMK m.231 düzenlemesine göre HAGB halinde sanık beş yıl denetim süresine tabi tutulur. Denetim süresinde yeni kasıtlı suç ve uygulanmışsa denetimli serbestlik yükümlülükleri bakımından kanundaki şartlara uyulması önemlidir.

Denetim süresinin koşullara uygun tamamlanması halinde açıklanması geri bırakılan hüküm ortadan kaldırılarak davanın düşmesi gündeme gelir.

HAGB Adli Sicile İşler mi?

HAGB kararı açıklanmış ve kesinleşmiş bir mahkûmiyet hükmüyle aynı şekilde normal adli sicil kaydında değerlendirilmez.

CMK m.231 uyarınca HAGB kararları bunlara mahsus ayrı bir sisteme kaydedilir ve kanunda öngörülen amaçlar çerçevesinde kullanılabilir. Dolayısıyla; “HAGB hiçbir sistemde görünmez.” şeklinde mutlak bir ifade de doğru değildir.

HAGB Hangi Suçlarda Uygulanamaz?

31 Temmuz 2026 değişikliğinin diğer önemli noktalarından biri budur. Güncel CMK m.231/14 uyarınca HAGB hükümleri;

• işkence,
• eziyet,
• kamu görevlisinin görevi sebebiyle işlediği ve Anayasa m.17 kapsamında kötü muamele kabul edilebilecek suçlar

bakımından uygulanmaz. Bu düzenleme, Anayasa Mahkemesinin HAGB kurumuna ilişkin iptal kararlarında özellikle vurguladığı cezasızlık problemine ilişkin yeni kanuni düzenlemedir.

HAGB Kararı Açıklanırsa Ne Olur?

Denetim süresinde kanunda belirtilen koşulların gerçekleşmesi halinde mahkeme açıklanması geri bırakılan hükmü açıklayabilir. Ancak burada önemli bir ayrım vardır.

Güncel CMK m.231/11, bu aşamadaki kararlar bakımından ayrıca bir itiraz mekanizması düzenlemektedir ve itiraz merciinin inceleme kapsamını ilgili fıkradaki koşullarla sınırlandırmaktadır.

Bu nedenle;

HAGB kararının kendisine karşı kanun yolu

ile

HAGB sonrasında hükmün açıklanmasına ilişkin kararın kanun yolu

birbirine karıştırılmamalıdır.

HAGB Kararına Karşı İstinaf ve Esas İncelemesi

HAGB Kararına İtiraz mı, İstinaf mı Yapılır?

Güncel hukuk bakımından önemli ayrım budur.

31 Temmuz 2026 itibarıyla yürürlükte bulunan CMK m.231/12, HAGB kararına karşı istinaf yolunu açıkça düzenlemektedir. Bu nedenle yeni tarihli bir HAGB kararında eski uygulamaya dayanılarak doğrudan; “HAGB’ye itiraz edilir.” şeklinde hareket edilmemelidir. Kararın tarihi ve uygulanacak geçiş hükümleri kontrol edilmelidir.

HAGB İstinafında Hükmün Esası İncelenir mi?

Evet. Güncel CMK m.231/12’ye göre istinaf ve şartları varsa temyiz incelemesinde karar ve hüküm, usul ve esasa ilişkin hukuka aykırılıklar yönünden incelenebilir. Dolayısıyla HAGB verilmiş olması; “Artık suçun oluşup oluşmadığını tartışamayız.” anlamına gelmez.

Örneğin;

• suçun unsurlarının oluşmadığı,
• sanığın fiili işlemediği,
• delillerin yetersiz olduğu,
• hukuka aykırı delile dayanıldığı,
• tanıkların hatalı değerlendirildiği,
• suç vasfının yanlış belirlendiği,
• savunma hakkının kısıtlandığı,
• cezanın yanlış hesaplandığı

ileri sürülebilir.

HAGB Kararı Temyiz Edilebilir mi?

Her HAGB kararı doğrudan Yargıtay’a götürülmez. İlk derece mahkemesinin HAGB kararı bakımından temel kanun yolu istinaftır.

Bölge Adliye Mahkemesinin verdiği karar bakımından ise CMK m.286 hükümlerine göre temyiz yolunun açık olup olmadığı değerlendirilmelidir. Ayrıca CMK m.231/12, ilk derece mahkemesi sıfatıyla Bölge Adliye Mahkemesi veya Yargıtay tarafından verilen HAGB kararları bakımından şartları dahilinde temyiz yolunu ayrıca düzenlemektedir.

İstinaf Nedir ve Başvuru Süresi Ne Kadardır?

İstinaf Nedir?

İstinaf, ilk derece ceza mahkemelerinin istinafa tabi hükümlerinin Bölge Adliye Mahkemesi tarafından incelenmesini sağlayan olağan kanun yoludur. Antalya’daki Asliye Ceza ve Ağır Ceza Mahkemelerinin istinafa tabi kararları bakımından Antalya Bölge Adliye Mahkemesi ilgili ceza daireleri görev yapabilir.

İstinaf yalnızca kanun maddesinin doğru uygulanıp uygulanmadığını kontrol eden dar bir inceleme değildir. Dosyanın niteliğine göre;

• maddi olay,
• deliller,
• hukuki nitelendirme,
• usul işlemleri,
• cezanın belirlenmesi

de inceleme konusu olabilir.

İstinaf Süresi Ne Kadardır?

Güncel ceza muhakemesi sisteminde istinaf başvuru süresi kural olarak gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftadır. Ancak süre hesabı yapılırken karar tarihi, tebliğ tarihi ve somut dosyanın tabi olduğu geçiş hükümleri kontrol edilmelidir. Bu nedenle sadece; “Duruşma bugün bitti, iki hafta başladı.” şeklinde süre hesabı yapılmasını doğru bulmuyorum.

İstinaf Dilekçesi Nasıl Hazırlanmalıdır?

Etkili bir istinaf dilekçesinde;

• mahkemenin kabul ettiği maddi olay,
• hangi delillere dayanıldığı,
• savunmaların neden reddedildiği,
• çelişkili deliller,
• eksik araştırmalar,
• suç vasfı,
• hukuka aykırı deliller,
• ceza hesabı,
• gerekçe eksiklikleri,
• usule ilişkin hukuka aykırılıklar

ayrı ayrı değerlendirilmelidir. Yalnızca; “Karar usul ve yasaya aykırıdır.” şeklinde standart bir metinle yetinilmesini yeterli görmüyorum.

İstinaf Aşamasında Tahliye ve Mahkeme Kararları

İstinaf Mahkemesi Ne Karar Verebilir?

Dosyanın özelliğine göre Bölge Adliye Mahkemesi;

• başvurunun esastan reddine,
• hükmün kaldırılmasına,
• yeniden hüküm kurulmasına,
• duruşma açılmasına,
• kanunda öngörülen diğer sonuçlara

karar verebilir.

İstinafta Ceza Artabilir mi?

Burada kanun yoluna kimin başvurduğu önemlidir. Yalnızca sanık veya sanık lehine başvuru yapılmışsa aleyhe değiştirme yasağı gündeme gelebilir. Ancak savcılık veya katılan tarafından sanık aleyhine de başvuru yapılmışsa durum farklı değerlendirilir. Bu nedenle istinaf dosyasında yalnızca sanığın dilekçesi değil, dosyadaki diğer kanun yolu başvuruları da incelenmelidir.

İstinaf Aşamasında Tahliye Talep Edilebilir mi?

Evet. Tutuklu sanık bakımından istinaf aşamasında tahliye talebi gündeme gelebilir. Değerlendirmede;

• delillerin toplanmış olması,
• ilk derece yargılamasının tamamlanması,
• tutuklulukta geçen süre,
• verilen ceza,
• kaçma riski,
• ölçülülük,
• adli kontrolün yeterliliği

incelenebilir.

Temyiz Nedir ve Her Ceza Kararı Yargıtay’a Gider mi?

Temyiz Nedir?

Temyiz, Bölge Adliye Mahkemesinin kanunen temyize açık kararlarının Yargıtay tarafından denetlenmesini sağlayan olağan kanun yoludur. Temyiz incelemesinde temel ağırlık hukuki denetimdedir. Yargıtay özellikle;

• suç vasfı,
• kanun maddelerinin uygulanması,
• ceza hesabı,
• usul hükümleri,
• savunma hakkı,
• gerekçe,
• hukuka aykırı deliller

bakımından inceleme yapabilir.

Her Ceza Kararı Yargıtay’a Gider mi?

Hayır. Bölge Adliye Mahkemesinin bazı kararları kanunen kesin niteliktedir. Temyiz edilebilirlik bakımından;

• hükmün niteliği,
• ceza miktarı,
• ilk derece kararının türü,
• Bölge Adliye Mahkemesinin verdiği karar,
• CMK m.286’daki hükümler

birlikte değerlendirilmelidir.

Temyiz Süresi Ne Kadardır?

Güncel sistemde temyiz başvuru süresi de kural olarak gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftadır. Ancak istinafta olduğu gibi, kararın tabi olduğu kanun ve geçiş hükümleri ayrıca kontrol edilmelidir.

Yargıtay Bozma veya Onama Verirse Ne Olur?

Yargıtay Bozma Kararı Verirse Ne Olur?

Yargıtay hukuka aykırılık tespit ederse bozma kararı verebilir. Bozma sonrasında dosya kararın içeriğine göre yeniden ilgili mahkemeye gönderilebilir. Ancak; “Yargıtay bozdu, sanık beraat etti.” sonucu otomatik değildir. Bozmanın nedeni ve kapsamı incelenmelidir.

Yargıtay Onama Kararı Verirse Ne Olur?

Temyize konu hükmün hukuka uygun bulunması halinde onama kararı verilebilir. Bu durumda hükmün kesinleşmesi ve şartları varsa infaz aşamasına geçilmesi gündeme gelebilir. Somut dosyada daha sonra;

• olağanüstü kanun yolları,
• Anayasa Mahkemesine bireysel başvuru

gibi yolların bulunup bulunmadığı ayrıca değerlendirilmelidir.

HAGB mi İstinaf mı Daha Avantajlıdır?

Bu soruya dosya görülmeden genel bir cevap verilmemelidir. Özellikle sanık;

• suçu işlemediğini,
• delillerin yetersiz olduğunu,
• fiilin suç oluşturmadığını,
• hukuka aykırı delile dayanıldığını

ileri sürüyorsa HAGB verilmiş olması mahkûmiyet değerlendirmesinin doğru olduğu anlamına gelmez. Güncel sistemde HAGB kararının istinaf denetimine açık olması bu nedenle önemlidir.

Antalya’da HAGB, İstinaf ve Temyiz Süreçleri

Antalya HAGB, İstinaf ve Temyiz Dosyalarında Neleri Kontrol Ediyorum?

Bir kanun yolu dosyasını değerlendirirken özellikle;

• gerekçeli kararı,
• karar tarihini,
• tebliğ tarihini,
• kanun yolu bildirimini,
• iddianameyi,
• duruşma tutanaklarını,
• sanık savunmasını,
• mağdur ve tanık beyanlarını,
• bilirkişi raporlarını,
• dijital ve maddi delilleri,
• hukuka aykırı delil iddialarını,
• suç vasfını,
• ceza hesabını,
• HAGB koşullarını,
• 31 Temmuz 2026 tarihli HAGB değişikliğinin uygulanıp uygulanmayacağını,
• istinaf ve temyiz sınırlarını,
• tutukluluk durumunu

birlikte inceliyorum.

Bir kanun yolu dosyasında yalnızca; “Ceza fazla.” veya “Mahkeme yanlış karar verdi.” denilmesini yeterli görmüyorum. Asıl mesele hangi maddi veya hukuki hatanın bulunduğunun dosya üzerinden somut olarak gösterilmesidir.

Antalya HAGB, İstinaf ve Temyiz Başvurularında Hukuki Destek

Antalya’da Asliye Ceza veya Ağır Ceza Mahkemesi tarafından verilen HAGB, beraat veya mahkûmiyet kararlarında hukuki değerlendirme;

• gerekçeli kararın incelenmesini,
• kanun yolunun belirlenmesini,
• süre hesabını,
• HAGB koşullarının incelenmesini,
• istinaf dilekçesinin hazırlanmasını,
• Bölge Adliye Mahkemesi kararının değerlendirilmesini,
• temyiz yolunun açık olup olmadığının belirlenmesini,
• temyiz dilekçesinin hazırlanmasını,
• tutuklu dosyalarda tahliye talebinin değerlendirilmesini

kapsayabilir. Her dosya kendi karar tarihi, suç tipi, ceza miktarı ve kanun yolu rejimine göre değerlendirilmelidir.

Avukat Cennet Kesici Çetinbaş
Antalya Barosu
Muratpaşa, Antalya

Sık Sorulan Sorular (SSS)

Resmî Kaynaklar ve Hukuki Dayanaklar

• 5271 Sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu: Özellikle CMK m.231 (HAGB), CMK m.272 ve devamı (İstinaf), CMK m.286 ve devamı (Temyiz) hükümleri önemlidir.
• 7499 Sayılı Kanun: 2024 yılında HAGB kanun yolu sisteminde önemli değişiklikler yapmış ve HAGB kararlarına istinaf yolunu getirmiştir. Anayasa Mahkemesi de sonraki kararında bu istinaf denetiminin getirildiğini açıkça değerlendirmiştir.
• Anayasa Mahkemesi Kararı (E.2024/98, K.2025/149): HAGB düzenlemesi 10 Temmuz 2025 tarihinde yeniden iptal edilmiş ve iptal kararının yürürlüğü dokuz ay ertelenmiştir.
• 7589 Sayılı Kanun: 16 Temmuz 2026 tarihinde kabul edilmiş, 31 Temmuz 2026 tarihinde yayımlanmış ve CMK m.231’de HAGB hükümlerini yeniden düzenlemiştir. Güncel sayfanın en önemli mevzuat kaynağı budur.