Antalya Aile İçi Şiddet Davalarında Hukuki Destek | Haklarınız ve Koruma Süreci
Antalya’da Aile İçi Şiddet ve 6284 Sayılı Kanun: Koruma, Uzaklaştırma ve Başvuru
Aile içi şiddet yalnızca fiziksel saldırıdan ibaret değildir. Fiziksel, cinsel, psikolojik, sözlü ve ekonomik şiddet ile tehdit, baskı ve özgürlüğün keyfi biçimde sınırlandırılması 6284 sayılı Kanun kapsamında değerlendirme konusu olabilir. Şiddete uğrayan veya uğrama tehlikesi bulunan kişiler bakımından koruyucu ve önleyici tedbirler, olayın niteliğine göre hızlı şekilde uygulanabilir.
Öncelik hukuki dilekçe hazırlamak değil, güvenliğin sağlanmasıdır. 112 Acil Çağrı Merkezi aranabilir, en yakın polis veya jandarma birimine başvurulabilir ya da KADES uygulaması kullanılabilir. ALO 183 Şiddetle Mücadele Hattı da 7 gün 24 saat rehberlik ve yönlendirme hizmeti sunmaktadır.
6284 Sayılı Kanun Kimleri Korur?
6284 sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun yalnızca evli kadınları koruyan bir düzenleme değildir.
Kanunun amacı;
- şiddete uğrayan veya uğrama tehlikesi bulunan kadınları,
- çocukları,
- aile bireylerini,
- tek taraflı ısrarlı takip mağduru kişileri
korumak ve bu kişilere yönelik şiddetin önlenmesini sağlamaktır.
Kanunda ev içi şiddet, şiddet mağduru ile şiddet uygulayan aynı haneyi paylaşmasa dahi aile veya hanede ya da aile mensubu sayılan kişiler arasında ortaya çıkan fiziksel, cinsel, psikolojik ve ekonomik şiddeti kapsayacak biçimde tanımlanmıştır.
6284 Sayılı Kanuna Göre Şiddet Nasıl Tanımlanır?
Aile içi şiddetin yalnızca darp veya fiziksel saldırı şeklinde ortaya çıkması gerekmez.
Fiziksel Şiddet
Vurma, yaralama, itme, fiziksel güç kullanma veya kişinin beden bütünlüğüne yönelik diğer fiiller.
Psikolojik ve Sözlü Şiddet
Tehdit, aşağılama, hakaret, korkutma, sistematik baskı veya kişinin sürekli kontrol altında tutulması.
Ekonomik Şiddet
Ekonomik kaynaklara erişimin keyfi biçimde engellenmesi veya kişinin ekonomik bağımsızlığının baskı aracı olarak sınırlandırılması.
Cinsel Şiddet
Kişinin cinsel dokunulmazlığına veya cinsel özgürlüğüne yönelik hukuka aykırı davranışlar.
Israrlı Takip
Kişinin güvenliğinden endişe duymasına yol açabilecek şekilde sürekli takip, temas veya iletişim girişimleri.
Dijital Yollarla Şiddet
Telefon, mesajlaşma, sosyal medya veya diğer dijital araçlar kullanılarak tehdit, taciz veya sistematik rahatsız etme davranışları.
Aile İçi Şiddet Durumunda Nereye Başvurulabilir?
6284 sayılı Kanun uyarınca tedbir kararları en çabuk ve en kolay ulaşılabilecek yer hâkiminden, mülki amirden veya kolluk biriminden talep edilebilir.
Ayrıca şiddet mağduru;
- Aile Mahkemesine,
- Cumhuriyet Başsavcılığına,
- polis merkezine,
- jandarma karakoluna,
- Valilik veya Kaymakamlığa,
- Şiddet Önleme ve İzleme Merkezine (ŞÖNİM),
- Aile ve Sosyal Hizmetler birimlerine
başvurabilir.
Hayati tehlike veya devam eden bir saldırı bulunuyorsa, kişinin önce en hızlı ulaşabileceği kolluk birimine veya 112 Acil Çağrı Merkezine başvurması gerekir.
Şiddet Mağduru Hakkında Hangi Koruyucu Tedbirler Verilebilir?
Koruyucu tedbirler, şiddet mağdurunun güvenliğini ve yaşam koşullarını korumaya yöneliktir.
Mülki amir tarafından olayın şartlarına göre;
- uygun barınma yeri sağlanması,
- geçici maddi yardım yapılması,
- psikolojik, mesleki, hukuki ve sosyal danışmanlık sağlanması,
- hayati tehlike halinde geçici koruma altına alınma,
- şartları varsa çocuklar için geçici kreş imkanı
gibi tedbirlere karar verilebilir.
Hâkim ise ayrıca;
- işyerinin değiştirilmesi,
- ayrı yerleşim yeri belirlenmesi,
- şartları varsa aile konutu şerhi konulması,
- hayati tehlike halinde ve diğer tedbirler yetersizse, aydınlatılmış rıza ile kimlik ve ilgili belgelerin değiştirilmesi
yönünde koruyucu tedbirler verebilir.
Şiddet Uygulayan Hakkında Hangi Önleyici Tedbirler Verilebilir?
6284 sayılı Kanunun 5. maddesi, şiddet uygulayan kişi hakkında verilebilecek önleyici tedbirleri ayrıntılı olarak düzenler.
- şiddet tehdidi, hakaret, aşağılama veya küçük düşürücü davranışlarda bulunmama,
- müşterek konuttan veya bulunduğu yerden derhal uzaklaştırılma,
- korunan kişiye, konutuna, okuluna ve işyerine yaklaşmama,
- gerekli durumlarda çocukla kişisel ilişkinin sınırlandırılması veya kaldırılması,
- korunan kişinin yakınlarına veya tanıklarına yaklaşmama,
- kişisel eşyalara ve ev eşyalarına zarar vermeme,
- telefon, mesaj veya başka iletişim araçlarıyla rahatsız etmeme,
- silahların kolluğa teslim edilmesi,
- şartları varsa alkol veya uyuşturucu etkisi altında yaklaşmama,
- muayene veya tedaviye yönlendirme
gibi tedbirler gündeme gelebilir.
Evden Uzaklaştırma ve Yaklaşmama Kararını Kim Verebilir?
Müşterek konuttan uzaklaştırma ve korunan kişiye, konutuna, okuluna veya işyerine yaklaşmama tedbirleri kural olarak aile mahkemesi hâkimi tarafından verilir.
Ancak gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde 6284 sayılı Kanunun 5/1-a, b, c ve d bentlerindeki bazı önleyici tedbirleri kolluk amiri de alabilir.
Kolluk amiri tarafından alınan bu kararlar en geç kararın alındığı tarihi takip eden ilk iş günü hâkimin onayına sunulur. Hâkim tarafından yirmi dört saat içinde onaylanmayan tedbirler kendiliğinden kalkar.
Kaymakamlık veya Valilik tarafından verilen koruyucu tedbirler ile aile mahkemesinin şiddet uygulayan hakkında verdiği önleyici tedbirler birbirinden ayrılmalıdır. Her makam bütün tedbirlere karar vermeye yetkili değildir.
Koruma Kararı İçin Darp Raporu veya Kesin Delil Gerekir mi?
6284 sayılı Kanunun 8. maddesi bu konuda özel bir güvence getirmiştir.
Koruyucu tedbir kararı verilebilmesi için şiddetin uygulandığına ilişkin delil veya belge aranmaz.
Önleyici tedbir kararlarının da geciktirilmeksizin verilmesi gerekir ve Kanunun koruma amacını tehlikeye sokacak şekilde geciktirilmesi mümkün değildir.
Koruyucu tedbir için başlangıçta darp raporu şart olmaması; ceza soruşturması, boşanma davası, tazminat, velayet veya tedbirin uzatılması gibi sonraki süreçlerde hukuka uygun delillerin önem taşımadığı anlamına gelmez.
Somut olayın niteliğine göre;
- sağlık ve adli muayene kayıtları,
- polis veya jandarma tutanakları,
- 112 kayıtları,
- mesajlar ve e-postalar,
- hukuka uygun ses veya görüntü kayıtları,
- kamera kayıtları,
- tanık anlatımları,
- önceki tedbir kararları,
- şikayet ve soruşturma dosyaları
önem taşıyabilir.
6284 Tedbir Kararı Ne Kadar Süreyle Verilir?
Kanuna göre tedbir kararı ilk defasında en fazla altı ay için verilebilir.
Şiddetin veya şiddet uygulanma tehlikesinin devam ettiğinin anlaşılması halinde, tedbirlerin süresi veya şekli değiştirilebilir, tedbirler uzatılabilir veya aynen devam ettirilebilir.
Bu nedenle “uzaklaştırma kararı her zaman altı ay verilir” şeklinde bir kural bulunmamaktadır. İlk karar daha kısa da olabilir.
6284 Kapsamındaki Tedbir Kararına İtiraz Edilebilir mi?
Evet. 6284 sayılı Kanunun 9. maddesine göre ilgililer, kararın tefhim veya tebliğinden itibaren iki hafta içinde aile mahkemesine itiraz edebilir.
İtiraz mercii kararını kanunda öngörülen şekilde inceleyerek verir. İtiraz üzerine verilen karar kesindir.
Tedbirin devamı, değiştirilmesi veya kaldırılması talebi ile karara yapılan itirazın hukuki nitelikleri birbirinden ayrılmalıdır.
Uzaklaştırma veya Koruma Kararı İhlal Edilirse Ne Olur?
Hakkında tedbir kararı verilen kişi kararın gereklerine aykırı davranırsa 6284 sayılı Kanunun 13. maddesi kapsamında zorlama hapsi gündeme gelebilir.
| İhlal | Kanundaki Zorlama Hapsi |
|---|---|
| İlk aykırılık | İhlalin niteliği ve ağırlığına göre 3 günden 10 güne kadar. |
| Tekrarlanan aykırılık | Her tekrarında 15 günden 30 güne kadar. |
| Toplam üst sınır | Zorlama hapsinin toplam süresi 6 ayı geçemez. |
Tedbir ihlalini oluşturan davranış ayrıca tehdit, hakaret, yaralama veya başka bir suç oluşturuyorsa ceza hukuku hükümleri ayrıca uygulanabilir.
Adres ve Kimlik Bilgileri Gizlenebilir mi?
Evet. Gerekli görülmesi halinde tedbir kararıyla birlikte korunan kişi ve diğer aile bireylerinin;
- kimlik bilgileri,
- adres bilgileri,
- kimliği ortaya çıkarabilecek diğer bilgiler,
- korumanın etkinliği bakımından önemli diğer kayıtlar
resmi kayıtlarda gizli tutulabilir.
Hayati tehlikenin bulunması ve diğer tedbirlerin yetersiz kalması halinde daha ileri koruma mekanizmaları da değerlendirilebilir.
Aile İçi Şiddet Aynı Zamanda Ceza Soruşturmasına Konu Olabilir mi?
6284 sayılı Kanun kapsamında tedbir verilmesi ile ceza soruşturması birbirinden farklı hukuki süreçlerdir.
Şiddet eylemi aynı zamanda;
- kasten yaralama,
- tehdit,
- hakaret,
- cinsel suçlar,
- kişiyi hürriyetinden yoksun kılma,
- ısrarlı takip,
- mala zarar verme
veya başka bir suç oluşturuyorsa Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından ceza soruşturması yürütülebilir.
Soruşturmanın genel işleyişi için Antalya’da savcılık soruşturması rehberini inceleyebilirsiniz.
Aile İçi Şiddet Boşanma Davasını Nasıl Etkileyebilir?
6284 kapsamında verilen bir tedbir kararı ile boşanma davasındaki kusur değerlendirmesi aynı hukuki mesele değildir.
Bununla birlikte şiddete ilişkin olaylar ve hukuka uygun deliller, boşanma dosyasında;
- boşanma sebebi,
- kusur değerlendirmesi,
- maddi ve manevi tazminat,
- velayet,
- çocukla kişisel ilişki,
- nafaka ve geçici tedbirler
bakımından önem taşıyabilir.
Çekişmeli boşanma süreci hakkında Antalya çekişmeli boşanma davası rehberini inceleyebilirsiniz.
6284 kapsamındaki koruma mekanizmasının amacı öncelikle şiddetin önlenmesi ve güvenliğin sağlanmasıdır. Boşanma davasındaki kusur ve tazminat değerlendirmesi ise yargılama sonunda dosyadaki vakıa ve deliller üzerinden ayrıca yapılır.
Şiddet İddiası Çocuklarla Kişisel İlişkiyi Etkileyebilir mi?
Evet. 6284 sayılı Kanun, çocukların korunması bakımından özel hükümler içerir.
Daha önce verilmiş bir kişisel ilişki kararı varsa hâkim, olayın şartlarına ve çocuğun üstün yararına göre;
- kişisel ilişkinin refakatçi eşliğinde yapılmasına,
- kişisel ilişkinin sınırlandırılmasına,
- gerektiğinde tamamen kaldırılmasına
karar verebilir.
Hâkim ayrıca gerektiğinde 5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu’ndaki koruyucu ve destekleyici tedbirleri de değerlendirebilir.
Antalya’da Aile İçi Şiddet Durumunda Hangi Kurumlara Başvurulabilir?
Antalya’da acil olaylarda polis veya jandarma birimleri ile 112 Acil Çağrı Merkezi ilk başvuru noktalarından biridir.
Antalya Adliyesinin güncel resmi mahkeme listesinde 1. Aile Mahkemesinden 14. Aile Mahkemesine kadar aile mahkemeleri bulunmaktadır.
Sosyal destek ve tedbirlerin izlenmesi bakımından Antalya’da ayrıca Şiddet Önleme ve İzleme Merkezleri bulunmaktadır.
Antalya ŞÖNİM – Muratpaşa
Kızılsaray Mahallesi, Yener Ulusoy Bulvarı, 68. Sokak No:4, Muratpaşa / Antalya.
Alanya ŞÖNİM
Tosmur Mahallesi, İbrahim Bilgen Caddesi No:7, Alanya / Antalya.
ALO 183 Şiddetle Mücadele Hattı da 7 gün 24 saat rehberlik, danışmanlık ve yönlendirme hizmeti sunmaktadır.
Boşanma ve aile hukukunun genel çerçevesi için Antalya boşanma ve aile hukuku sayfasını inceleyebilirsiniz.
Bir Aile İçi Şiddet Dosyasını Nasıl İnceliyorum?
Aile içi şiddet dosyasını değerlendirirken yalnızca “uzaklaştırma kararı alınabilir mi?” sorusundan başlamıyorum. Öncelikle güvenlik riskini, olayların kronolojisini ve birbirine paralel yürüyebilecek hukuki süreçleri ayırmaya çalışıyorum.
- mevcut ve yakın tehlikenin düzeyi,
- son olayın tarihi ve niteliği,
- daha önce yaşanan şiddet veya tehditler,
- mevcut 6284 tedbir kararları,
- önceki tedbir ihlalleri,
- polis ve jandarma başvuruları,
- Cumhuriyet Başsavcılığı dosyaları,
- sağlık ve adli muayene belgeleri,
- mesaj, e-posta ve dijital kayıtlar,
- tanıklar ve kamera görüntüleri,
- çocukların güvenliği ve yaşam düzeni,
- ortak konut ve barınma ihtiyacı,
- silah bulunup bulunmadığı,
- boşanma veya velayet davasının mevcut durumu,
- gizlilik veya geçici koruma ihtiyacı
birlikte değerlendirilmelidir.
Avukat Cennet Kesici Çetinbaş
Avukat Cennet Kesici Çetinbaş, Akdeniz Üniversitesi Hukuk Fakültesi mezunudur ve 2015 yılından beri avukatlık mesleğini sürdürmektedir. Antalya Barosu’na kayıtlı olarak boşanma, aile hukuku ve bunlarla bağlantılı hukuki süreçlerde çalışmaktadır.
Aile içi şiddet iddiası içeren dosyalarda güvenlik ihtiyacı ile 6284 tedbirleri, boşanma, velayet, tazminat ve varsa ceza soruşturması birbirinden ayrılarak birlikte değerlendirilir.
Aile İçi Şiddet ve 6284 Hakkında Sık Sorulan Sorular
Koruma kararı almak için darp raporu şart mı?
Hayır. 6284 sayılı Kanuna göre koruyucu tedbir kararı verilebilmesi için şiddetin uygulandığına ilişkin delil veya belge aranmaz.
Şiddet gerçekleşmeden koruma kararı alınabilir mi?
Kanun yalnızca şiddete uğrayanları değil, şiddete uğrama tehlikesi bulunan kişileri de korur. Somut riskin niteliğine göre tedbirler değerlendirilebilir.
Uzaklaştırma kararı için boşanma davası açmak gerekir mi?
Hayır. 6284 kapsamındaki tedbirler boşanma davasından bağımsız olarak talep edilebilir.
Ev kimin üzerine kayıtlı olursa olsun eş evden uzaklaştırılabilir mi?
Müşterek konuttan uzaklaştırma tedbirinin amacı mülkiyet uyuşmazlığını çözmek değil, şiddetin önlenmesini sağlamaktır. Somut olayda 6284 şartları varsa mülkiyet kaydı tek başına bu tedbiri engellemez.
Koruma kararı ilk seferde ne kadar süre verilir?
İlk tedbir kararı en fazla altı ay için verilebilir. Şiddet veya şiddet tehlikesi devam ediyorsa tedbirin uzatılması veya değiştirilmesi mümkündür.
Tedbir kararına itiraz süresi ne kadardır?
6284 sayılı Kanunun 9. maddesine göre tefhim veya tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde aile mahkemesine itiraz edilebilir.
Uzaklaştırma kararını ihlal eden kişiye ne olur?
Tedbir kararının ihlali halinde ilk ihlalde 3 günden 10 güne kadar, tekrarlanan ihlallerde 15 günden 30 güne kadar zorlama hapsi gündeme gelebilir. Toplam süre altı ayı geçemez.
Telefonla aramak veya mesaj göndermek tedbir ihlali olabilir mi?
Kararda iletişim araçlarıyla veya başka yollarla rahatsız etmeme tedbiri bulunuyorsa telefon, mesaj veya benzeri temaslar kararın kapsamına göre ihlal oluşturabilir.
Adres bilgilerimin gizlenmesini isteyebilir miyim?
Gerekli görülmesi halinde korunan kişinin ve diğer aile bireylerinin kimlik, adres ve korumanın etkinliği bakımından önemli bilgilerinin resmi kayıtlarda gizli tutulmasına karar verilebilir.
Aile içi şiddet durumunda avukat tutmak zorunlu mu?
6284 kapsamında tedbir talep etmek için kural olarak avukatla temsil zorunlu değildir. Ancak tedbir, boşanma, velayet, ceza soruşturması ve delillerin birbirine bağlandığı dosyalarda hukuki durumun birlikte değerlendirilmesi gerekebilir.
Hukuki Dayanaklar ve Resmi Kaynaklar
- 6284 sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun – özellikle m.1-5 ve m.8-15.
- Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı – Güncel Mevzuat – 6284 sayılı Kanun ve uygulama yönetmeliği.
- Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı – Şiddete Maruz Kalındığında – başvuru kurumları, 112, ALO 183 ve KADES bilgileri.
- Şiddet Önleme ve İzleme Merkezleri – Antalya ve Alanya ŞÖNİM güncel iletişim bilgileri.
- Antalya Adliyesi Mahkemeler Listesi – Antalya Aile Mahkemelerinin güncel resmi listesi.
6284 Tedbirleri ve Bağlantılı Hukuki Süreçlerin Değerlendirilmesi
Aile içi şiddet iddiası bulunan dosyalarda koruma ve uzaklaştırma tedbirleri, boşanma ve velayet talepleri, varsa ceza soruşturması ve mevcut deliller birlikte değerlendirilmelidir.
İletişim Bilgilerini Görüntüle
